Trở về miền ký ức


 
Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh là nơi các cựu chiến binh, nhân chứng lịch sử, nạn nhân chiến tranh ... thường tìm đến như tìm về một phần của ký ức, để rồi tại đây họ bồi hồi xúc động với những kỷ niệm của riêng mình. Trong các chuyến trở về “miền ký ức” đó có ông Hồ Cương Quyết (André Menras) là một trong những con người đã góp phần làm nên lịch sử.

Ông sinh năm 1945 trong một gia đình nông dân nghèo tại miền Nam nước Pháp. 22 tuổi, chàng thanh niên André Menras tốt nghiệp đại học Sư phạm tại thành phố Montpellier. Do không muốn thực hiện lệnh gọi nhập ngũ của quân đội Pháp, ông tìm cách ra nước ngoài dạy tiếng Pháp. Năm 1968, André Menras tới Việt Nam dạy tiếng Pháp tại Lycée Blaise Pascal ở Đà Nẵng (căn cứ quân sự của Mỹ trong chiến tranh).Tháng 8/1968, ông chuyển đến Sài Gòn tiếp tục công việc giảng dạy tại trường phổ thông trung học Lê Quý Đôn (tên cũ Jean-Jacques Rousseau). Giai đoạn này, cuộc chiến tranh diễn ra tại chiến trường miền Nam rất ác liệt, ông chứng kiến cảnh lính Mỹ bắn giết, đốt nhà của người dân… nên mong muốn tìm hiểu bản chất thật của cuộc chiến tranh. Càng tìm hiểu, ông càng nhận thấy cuộc chiến tranh mà Mỹ đang tiến hành ở Việt Nam là phi nghĩa. André Menras Jean và người bạn Pierre Debris rất đồng cảm về hậu quả do chiến tranh gây ra, cả hai chàng thanh niên rất muốn làm điều gì đó để góp phần mang đến hòa bình cho nhân dân Việt Nam. Thời điểm này, có rất nhiều thanh niên trẻ ở các nước trên thế giới: Pháp, Ý, Đức, Úc, Mỹ ... cũng tổ chức các cuộc biểu tình phản đối chiến tranh Mỹ xâm lược Việt Nam tại quốc gia của họ. Ông suy nghĩ cần phải thực hiện một hành động gây chú ý đến dư luận tại Việt Nam, André MenrasJean - Pierre Debris bí mật chuẩn bị cho quyết định “treo cờ giải phóng ngay trung tâm Sài Gòn” với một thông điệp thanh niên tiến bộ trên thế giới cần phải biết yêu hòa bình, chống chiến tranh phi nghĩa.

Ngày 25/7/ 1970, André Menras đã cùng Jean - Pierre Debris leo lên tượng Thủy quân Lục chiến trước Hạ nghị viện của Việt Nam Cộng hòa (nay là Nhà hát lớn) ở Sài Gòn để treo cờ của Mặt trận Dân tộc Giải phóng Miền Nam Việt Nam và rải truyền đơn đòi Mỹ cùng quân đồng minh rút quân khỏi Việt Nam.

1.jpg

Hành động của André Menras và Jean - Pierre Debris đã bị bị chính quyền Sài Gòn bắt giam tại nhà Chí Hòa. Menras nói: Khi ông bị bắt, cơ quan ngoại giao Pháp bảo ông là người bị tâm thần, chính quyền Sài Gòn cũng muốn quy cho ông bị bệnh này để vô hiệu hóa ý nghĩa của sự kiện treo cờ. Ông bị đưa đến bệnh viện tâm thần Biên Hòa để lập bệnh án, nhưng bác sĩ khám bệnh đã đưa ra kết quả ông là người bình thường. Trong tù, ông đã gửi một bức thư về Pháp tố cáo chế độ lao tù của Sài Gòn, bức thư đã được đăng trên báo Nhân Đạo. Từ đó, một phong trào đấu tranh ở Pháp phản đối Mỹ xâm lược Việt Nam diễn ra mạnh mẽ, họ đòi trả tự do cho hai ông. Ngày 01/01/1973, ông bị trục xuất khỏi Việt Nam về Pháp.

Trước khi về nước, ông được anh em ở OB1 đưa một tài liệu bảo đến Pháp thì giao cho phái đoàn Cộng hòa miền Nam Việt Nam. Khi bị áp giải ra sân bay, ông không bị lục soát gì cả. Đến Paris, ông giao tài liệu cho bà Nguyễn Ngọc Dung và bà Phan Thị Minh.  Đó là danh sách tù chính trị bị chính quyền Sài Gòn giam giữ ở Côn Đảo, Chí Hòa và nhiều nhà tù khác được chính anh em trong tù thống kê qua các đường dây bí mật, chắc chắn là không đầy đủ nhưng đây là bằng chứng xác thực buộc chính quyền Sài Gòn phải trao trả hơn 5.000 tù chính trị theo Hiệp định Pari, thắng lợi này có phần đóng góp quan trọng của ông André Menras.

Thoát khỏi ngục tù, André Menras và Jean - Pierre Debris đi vòng quanh thế giới để tuyên truyền viết sách tố cáo tội ác của Mỹ và chính quyền Việt Nam Cộng hòa. Cuốn sách “Thoát khỏi ngục tù Sài Gòn - Chúng tôi tố cáo của hai người được dịch ra rất nhiều thứ tiếng, từ đó phong trào phản đối chiến tranh của Mỹ tại Việt Nam được diễn ra mạnh mẽ trên khắp thế giới.

Sau ngày Việt Nam thống nhất, năm 2002 ông André Menras quay lại Việt Nam, ông lập Hiệp hội Phát triển - Trao đổi sư phạm Pháp - Việt. Từ năm 2004 đến nay, ông đều đặn sang Việt Nam trao tặng học bổng cho trẻ em nghèo hiếu học, làm phim tài liệu gây quỹ hỗ trợ ngư dân miền Trung...Ngày 13/11/2009, ông André Menras trở thành công dân Việt Nam với tên Hồ Cương Quyết, ông là người nước ngoài đầu tiên có quốc tịch Việt Nam mà vẫn giữ được quốc tịch gốc.

Mỗi lần André Menras trở về Việt Nam, sau những hoạt động giúp đỡ đồng bào khó khăn, ông ghé một quán cà phê hoặc một nhà hàng nào đó gần Nhà hát lớn Thành phố Hồ Chí Minh để dòng ký ức của mình được tuôn chảy. Ông cũng không quên đến thăm Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh, nơi trưng bày bức ảnh ông phất cờ phản đối Mỹ xâm lược Việt Nam. Ông nói rằng: ông rất may mắn được sống tới 2 cuộc đời “Pháp – Việt”, mỗi cuộc đời đã cho ông nhiều niềm vui và ý nghĩa tràn đầy!

Nguyễn Thị Thu Sương – Tổ Tuyên truyền - Đối ngoại


 
   
  Ngày đăng 18/04/2019  

  Các tin tức khác
 

  Lịch sử Bảo tàng Chứng tích chiến tranh (13/08/2019)

  Một số loại máy bay chiến đấu của Quân đội Hoa Kỳ trong chiến tranh Việt Nam (01/07/2019)

  Biệt kích SEAL - Toán lính Mỹ gây ra vụ thảm sát Thạnh Phong (01/07/2019)

  Giới thiệu sách "Tunnel Rat In Viet Nam" (Chuột địa đạo ở Việt Nam) (28/06/2019)

  Điện biên phủ qua ống kính của nhiếp ảnh Raymond Cauchetier. Nhân kỷ niệm 65 ngày chiến thắng Điện Biên Phủ (28/06/2019)

  " Quái vật bầu trời Chinook CH-47" và " Người khổng lồ xanh Sikorsky CH-54 Tarhe " của Quân đội Hoa Kỳ trong chiến tranh ở Việt Nam (11/06/2019)

  Susan Schnall - Người phụ nữ của phong trào chống chiến tranh Việt Nam (24/04/2019)

  30 năm hoạt động bí mật của Chuồng cọp tại Nhà tù Côn Đảo (18/04/2019)

  Hoàng Tam Hùng - Người hùng thầm lặng (18/04/2019)

  Trở về miền ký ức (18/04/2019)

1 2